Agenda Groningen

 

23 sep

Wat is persoonlijkheid?

Zondagmiddagen in Groningen

Wat is persoonlijkheid?

Donald Elsas

 

De werkgroep lezingen organiseert al zo’n jaar bijeenkomsten op de zondagmiddag. De samenkomsten staan om de maand gepland op de vierde zondag van de maand, maar niet in de vakantieperioden.. Ze  beginnen om 14:00 uur en hebben plaats in het Humanistisch Centrum, W.A. Scholtenstraat 2 in Groningen. Eerst geeft een van de leden van onze afdeling een inleiding. Daarna is er mogelijkheid tot gesprek en discussie over het betreffende onderwerp en vragen die zich naar aanleiding daarvan voordoen.

De verdere middag is er ruimte voor onderlinge, gezellige gesprekken.

Voorafgaand aan afgelopen jaar, 2017/2018, begonnen we met twee lezingen door sprekers van buiten onze afdeling. Op 19 maart 2017 sprak Jeroen Bartels over Goed en Kwaad in Evolutionair Perspectiefen op 9 april presenteerde Bert Gasenbeek het boek Vrijdenken en Humanisme in Nederland, een speciale editie van De Vrije Gedachte die onder zijn redactie het licht zag. Na de zomer van 2017 begonnen we met de lezingen en inleidingen door eigen leden van de afdeling.

In 2017/2018 zijn de volgende sprekers aan het woord geweest.

24 septemberHans Reddingius over   Atheïst – of toch niet helemaal?

26 nov 2017   Doekele Stavenga        Kleur en Schoonheid in de Natuur             

28 jan2018    Victor Bom                    Darwin Day: 

                                                               Evolutie en de oorsprong van menselijk gedrag

25 mrt2018   Marinus van Dijk           Ongelijke Beloning van Arbeid

27 mei2018   Gerardte Meerman      Maatschappelijke Implicaties van DNAonderzoek

Het ligt in de bedoeling de komende bijeenkomsten te laten plaatsvinden op
23 september en  25 november 2018 en op 27 januari, 31 maart en 26 mei 2019.

 

Op 25 november 2018 zal Dolf de Bruijne spreken over Nederlandse architectuur, in het bijzonder de Amsterdamse School.

 

De eerstvolgende lezing wordt gegeven op 23 september 2018.

Donald Elsas zal dan spreken over de historische ontwikkeling van het begrip persoonlijkheid in de psychologie. Al bij de oude Grieken onstonden er ideeën over dat er verschillende soorten mensen zijn, verschillende karakters. Het begrip persoonlijkheid is vanaf de tweede helft van de negentiende eeuw sterk veranderd en ontwikkeld.

Hoewel de voordracht zich zal beperken tot de ontwikkeling van het begrip persoonlijkheid, zijn er samenhangende vragen die in een discussie over het onderwerp wellicht interessant zijn. In de psychologie kwamen gebieden als de biologische en de evolutionaire psychologie op. Een vraag als “Hoe komt karakter (persoonlijkheid) tot ontwikkeling?” verdween een beetje naar de achtergrond in onze dagelijkse gesprekken. Vragen naar de biologisch/evolutionaire basis van menselijk gedrag kwamen daarentegen meer op de voorgrond.  Daarnaast kwam in de filosofie hernieuwd de vraag naar voren in hoeverre onze wil een vrije wil is. 
Mensenrechten steunen op de gedachte dat mensen niet gelijk zijn, maar wel gelijkwaardig. Niet alle mensen hebben eenzelfde persoonlijkheid. Maar alle mensen verdienen wel een gelijke behandeling. Het is goed om in een gesprek over 'persoonlijkheid' voor ogen te houden, dat verschil in persoonlijkheid gaat over ongelijkheid, niet over ongelijkwaardigheid. 
De ‘humanistische psychologie’ van Maslow en Rogers  ontstond als reactie op het behaviorisme enerzijds en de psychoanalyse anderzijds. In de (wetenschappelijke) psychologie staat de benadering van de persoonlijkheid als de samenhang van persoonlijkheidstrekken centraal (personality traits). De humanistische psychologie lijkt op gespannen voet te staan met de trekkenbenadering. 
Een interessant discussiepunt zou de vraag kunnen zijn, hoe wij hierin staan. 
 

 

            

Abraham Maslow, die samen met Carl Rogers aan de wieg van de beweging van de 'humanistische psychologie' stond:   

de 'derde weg', tussen dieptepsychologie aan de ene kant en behaviorisme aan de andere.