Formeren met de humanistische meetlat: 9

Discrimineren en haatzaaien is al gewoon geworden
 

De discussie op het CDA-congres legt het echte probleem met de rechtse coalitie bloot. Er zijn mensen die slechts kijken naar de hoofdpunten van het regeerakkoord en daarmee wel meer of minder enthousiast kunnen leven. Zij beschouwen de PVV-retoriek als folkloristische ketelmuziek waarvoor de coalitiepartners niet verantwoordelijk zijn. Het is de prijs die betaald mag worden voor de macht. Bovendien hoopt men PVV-kiezers terug te krijgen door de PVV dichtbij te houden.
En er zijn andere mensen die de PVV-retoriek zien als een bedreiging voor het samenleven en de cultuur in ons land. Zij menen dat de impact van die retoriek vanuit een regeringcoalitie veel groter en dus gevaarlijker is dan vanuit een oppositiepartij.  

Vandaag staat Wilders terecht op de beschuldiging van (onder meer) discriminatie en haatzaaien. De vraag is m.i. inmiddels niet meer of hij zich daaraan schuldig maakt, dat is overduidelijk, maar of het nog wel zinvol is hem daarvoor te veroordelen.De wet gaat nog uit van een omgangscultuur waarin discriminerende en haatzaaiende uitingen als ongepast en risicovol worden ervaren.
De ervaringen met het Derde Rijk, burgeroorlogen in de Balkan, tribalisme in Ruanda en de behoefte om de vele minderheden in een pluriforme samenleving te beschermen liggen hieraan ten grondslag. De vrijheid van meningsuiting werd daarmee beperkt voor zover die meningen een discriminatoir en haatzaaiend karakter hadden. Wilders en enkele van zijn volgelingen en een deel van de media hebben die grens demonstratief doorbroken. Het gaat daarbij niet om algemene waarschuwingen tegen risico’s van een godsdienst, religiekritiek wordt al langer ongemoeid gelaten, maar om vergaande demonisering van de aanhangers van de godsdienst.
In zijn zojuist verschenen boek geeft PVV-Kamerlid en ideoloog Bosman nog een uitvoerige toelichting. De islam is volgens hem een gevaarlijke politieke ideologie, het is een wereldwijd complot, gematigde islam bestaat niet.
En voor zover moslims zelf zeggen een gematigde geloofsleer aan te hangen, mogen zij niet geloofd worden. De Koran draagt hen immers op die schijn op te houden als dat goed uitkomt voor het einddoel: onderwerping van de hele wereld. En zo is de drogredenering rond.  

Een paar jaar geleden in ons land en nu nog in de landen om ons heen zou een dergelijke redenering en de daarbij aangeslagen toon reden zijn voor succesvolle vervolging. Inmiddels echter hebben niet alleen 1,5 miljoen kiezers laten weten deze uitingen wel te waarderen, twee traditioneel grote partijen CDA en VVD hebben verklaard deze retoriek te “accepteren”. Zij zijn zelfs bereid een coalitie met de PVV aan te gaan. Nog los van de vraag of dit wel een stabiele politieke meerderheid oplevert, is de erkenning en acceptatie van de retoriek toch erg breed geworden.
Bovendien, nu het taboe doorbroken is, bedienen veel meer mensen, waaronder journalisten en columnisten, zich van discriminerende en haatdragende taal, of zij citeren tenminste de meest krasse uitspraken veelvuldig. De rechters kunnen m.i. niet veel anders doen dan vaststellen dat er van discriminatie en haatzaaien sprake is, maar dat gezien de maatschappelijke ontwikkeling strafoplegging een willekeurig karakter en zeker niet het beoogde effect zou hebben. 

Daarmee komen we wel in een ander land te wonen. Verruwing van omgangsvormen en taal zullen doorzetten en niet ophouden bij het aanpakken van de moslims. Zo heeft Wilders het taboe op vergelijking met het nationaal-socialisme en het fascisme doorbroken: Koran is vergelijkbaar met Mein Kampf en de islam is fascistisch. Nog toont hij zich gepikeerd als omgekeerd die vergelijking van hem met het Derde Rijk wordt gemaakt, maar hij zal daaraan moeten wennen. Ook anderen zullen zeggen wat ze denken en ze geven er vaak betere argumenten bij. Zo stond er in De Groene Amsterdammer van 30-9-2010 een goed artikel van Colet van der Ven waarin zij met behulp van het beroemde werk van de Duits-joodse filoloog Viktor Klemperer een parallel legt tussen de wijze waarop de joden vanaf 1933 via een sluipende verandering in het taalgebruik systematisch in diskrediet werden gebracht en de manier waarop nu via taalgebruik de moslims worden geïsoleerd. Ook de reactie van de PVV en sommige media op de typering ‘bruine coalitie’, getuigt van een kleinzerigheid die niet meer past in het zelf gecreëerde klimaat van ‘ik zeg wat ik denk’. Nog schrikken ander politieke partijen en zelfs buitenlandse diplomaten van de boosheid van de vermoorde PVV-onschuld en bieden zelfs hun verontschuldigingen aan. Gekker moet het toch niet worden, wie kaatst moet de bal verwachten. Zelfs de ‘haat-imans’, krijgen ineens veel meer ruimte. Het plaatst velen wel voor een dilemma, stijlvol blijven of accepteren dat de norm ‘geen stijl’ is geworden en daaraan meedoen. Leuker wordt het in ieder geval niet.  

Rein Zunderdorp   

Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 1
Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 2
Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 3
Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 4
Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 5
Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 6
Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 7  
Formeren met de Humanistische Meetlat: deel 8

Meer kijken, luisteren en lezen

De oudere bijdragen van dit weblog zijn te vinden in het archief van het weblog. Meer weten over Rein Zunderdorp? Lees op deze website alles over zijn functie als voorzitter van het Humanistisch Verbond