Regeerakkoord is frisse maar magere gatenkaas

Amsterdam, 2 november 2012

Het Humanistisch Verbond heeft het nieuwe regeerakkoord langs de humanistische politieke meetlat gelegd en ziet frisse elementen. Op progressieve ethiek scoren de plannen hoog. De christelijke taboes op medisch-ethische kwesties en homoseksualiteit zijn verdwenen.

Zelfbeschikking is de norm en hiermee kan een humanist blij zijn. De gaten vallen op gebied van duurzaamheid, vreemdelingenbeleid en de wetenschappen. Nederland toont zich in de plannen vooral een handelsnatie, stabiel maar zonder echte visie.

Positief vindt het Humanistisch Verbond dat het kabinet inzet op vakmanschap en goede docenten. Maar een bloeiende kenniseconomie is niet gediend met een sociaal leenstelsel en gebrek aan investering. Dat onderwijs en wetenschappen er niet alleen zijn om economische groei te dienen vindt geen draagvlak bij de VVD en de PvdA. Persoonlijke ontwikkeling, kunst, cultuur en de vergeten geesteswetenschappen zijn gereduceerd tot luxe bijproducten.

Duurzaamheid en ontwikkelingssamenewering

In de voorliggende plannen zijn ook duurzaamheid en ontwikkelingssamenwerking benaderd vanuit economisch perspectief en niet als intrinsiek waardevol. Het is betreurenswaardig dat de PvdA de bezuiniging van een miljard op ontwikkelingssamenwerking niet heeft tegengehouden. Een zwarte vlek in het akkoord. Belangen- en levensbeschouwelijke organisaties zullen de lege plekken zelf moeten opvullen.

De PvdA inbreng had kunnen leiden tot een constructieve en menselijker koers, weg uit het vastgelopen vreemdelingenbeleid. Met het voornemen illegaliteit strafbaar te stellen is de oude, harde koers voortgezet. Het kinderpardon vormt een uitzondering op de repressieve benadering. Verder smaakt de immigratie- en asielparagraaf bitter. Een realistische en menswaardige visie ontbreekt.

Omroepen

Dat de levensbeschouwelijke omroepen hun zelfstandigheid verliezen en een plek krijgen binnen de bestaande omroeporganisaties is te begrijpen. Het schrappen van de geoormerkte financiering betekent echter dat er geen garantie is dat de bestaande omroeporganisaties de levensbeschouwelijke programma’s zullen blijven maken.

Het nieuwe kabinet stelt persoongegevens te willen beschermen. Het Humanistisch Verbond herkent zich in de toekenning van meer bevoegdheden voor Het College Bescherming Persoonsgegevens, waaronder een boetebevoegdheid. Tegelijk worden de juridische mogelijkheden om de internetveiligheid te bevorderen vergroot en wordt onderzocht of bewaartermijnen kunnen worden verlengd. Die plannen lijken niet te sporen met privacybescherming.

Hoe de diverse bezuinigingen uitpakken voor zorgbehoeftigen en sociaal zwakkeren moet blijken, maar de inzet is nivellerend van aard en probeert de zwaarste klappen te verdelen.

Het beleid rond Europa is minder afwerend dan de afgelopen periode, maar de plannen zijn vooral erg Hollands. Het akkoord legt de nadruk op handel, binnenlandse inkomensverdeling, economische investering en interne stabiliteit. De crisis had kunnen leiden tot een werkelijk internationaal beleid, concrete investering in kennis en brede inzet op duurzaamheid. Op seculiere punten is er weliswaar vooruitgang geboekt. Maar een wijs en inspirerend perspectief op de toekomst laat op zich wachten. Conclusie: een frisse kaas, iets te mager en soms met grote gaten.

Gepubliceerd: 2 november 2012