'Deze wet voldoet niet meer voor moderne gezinnen'

25 oktober 2017

'Deze wet voldoet niet meer voor moderne gezinnen'

Door John Min

Het traditionele gezin is allang niet meer de hoeksteen van de samenleving. Waarom is de huidige gezinswetgeving er dan op gebaseerd? De staatscommissie Herijking ouderschap drong in 2016 aan op modernisering van de wet. Het nieuwe kabinet houdt vernieuwing in de ijskast. Yvonne Koene: “Twee homo-ouders, laat staan vier, is voor de christelijke partijen een brug te ver.”

Regenbooggezinnen, fusiegezinnen, meer- of éénoudergezinnen. De vele verschillende gezinssituaties die nu in Nederland voorkomen, maken het noodzakelijk dat wetgeving voor ouderschap en gezag wordt aangepast. Juridisch is er veel onduidelijk, als het gaat om ouderlijk gezag of erfrecht bijvoorbeeld. Dat vindt de staatscommissie Herijking ouderschap ook. Ieder kind heeft er belang bij dat zijn juridische positie zoveel mogelijk vanaf zijn geboorte is geregeld,” schreef de commissie in haar eindrapport Kind en ouderschap in de 21ste eeuw. De kern van het advies is een voorstel voor een regeling voor juridisch meerouderschap, meeroudergezag en draagmoederschap.  

In het regeerakkoord dreigen de adviezen van het rapport van de staatscommissie in de ijskast te komen?
“Nou, de nieuwe minister van Veiligheid en Justitie (Ferdinand Grapperhaus) is CDA’er. Ik weet dat de christelijke partijen het traditionele gezin centraal zetten. Een minister speelt een belangrijke rol bij de totstandkoming van wetgeving, dus ik maak me daar wel zorgen over. Ik ben bang dat de wetgeving nu in ijskast komt. Zeker als je bedenkt dat wetswijzingen lang duren.”

Waarom moet er nieuwe wetgeving komen?
“Het geeft een belangrijk signaal af. Vergelijk het met het homohuwelijk. Toen dat gelegaliseerd werd, accepteerden mensen meeroudergezinnen meer. Het voelt voor hen als een herkenning en erkenning. Het wordt door zo'n nieuwe wet voor veel mensen een stuk normaler.”

Wat betekent het voor jullie in het dagelijks leven?
“Voor ons betekent het niet zo veel, omdat onze kinderen boven de 18 jaar zijn. Maar andere (lgbt)-ouders worden hiermee weer op een zijspoor gezet. De zeggenschap over hun, vaak niet biologische kinderen, is dan weer onduidelijk voor de wet. Dit terwijl we zo goed op weg waren met het onderzoek van de staatscommissie.”

Waar hebben we het dan over?
“Onzekerheid, en heel veel onhandige situaties. Nu is het op zich bij ons meegevallen. Maar stel dat je als niet-biologische ouder op reis wil met een kind, dan is dat lastig, dan heb je toestemming nodig van de biologische ouder. Bij grote medische ingrepen geldt hetzelfde, of bij beslissingen over school. Kortom: ‘juridisch ouder zijn’ is in het dagelijks leven van een gezin wel zo prettig.”

Wat vind je waardevol in jullie gezin?
“Doordat niets vanzelfsprekend is geweest, al vanaf de conceptie, zijn we altijd heel bewust bezig met alles. Wanneer vertel je je kinderen wie de biologisch ouder is? Hoe verdeel je de taken? Wat moet er gebeuren als je gaat scheiden? Dat is wel goed. Daarnaast zijn er vier invloeden. Je wordt daardoor echt gedwongen om je eigen opvoedingsnorm te betwijfelen. Je leert daardoor beter om open te staan voor de ideeën over opvoeding van anderen. “

Zijn er ook nadelen?
“JA! (zonder aarzeling), lastig is dat je heel veel moet overleggen. Dat moet je met zijn tweeën al, maar met zijn vieren dus dubbel zo veel. Je bent een teampje dat vergadert om te bepalen hoe je het wilt aanpakken. Dat is niet altijd gemakkelijk.“

In het regeerakkoord kun je lezen: "Het belang van het kind is leidend bij alle overwegingen bij een nieuwe wet." Gerustellend?
“Niet echt. Iemand die gelooft dat een traditioneel gezin - met een heterovader en een heteromoeder -  de hoeksteen van de samenleving is, schat het ‘belang van het kind’ anders in dan wij. Twee homo-ouders, laat staan vier, is voor christelijke partijen gewoon een brug te ver. Dan is een CDA-minister geen geruststelling. Misschien moeten jullie dat straks eens Grapperhaus vragen (lacht). Wat me wél geruststelt is dat kinderen in regenbooggezinnen het gemiddeld sociaal en cognitief even goed, of zelfs nog iets ‘beter’ doen dan kinderen in ‘traditionele gezinnen.”

Breng ons verhaal naar Den Haag

Het debat over belangrijke onderwerpen mag niet bevriezen. Wat moet er volgens u uit de ijskast blijven? Waar loopt u warm voor? Kom in actie

Yvonne Koene  maakt deel uit van een meeroudergezin, een zogenaamd regenbooggezin. Moeders Yvonne Koene (links)  en daarnaast Jet de Waard. De vaders zijn Hein Rijkenberg (links) en Peter Sweers. Het viertal heeft twee zoons, Floris en Lennart (staand achteraan). Foto: © Dingena Mol

Foto: © Dingena Mol