VN-Mensenrechtenraad ondermijnt fundamentele vrijheden

Op 26 maart stemde de VN-Mensenrechtenraad voor de resolutie ‘Combating defamation of religions’ (bestrijden van het belasteren van religies). Hiermee vindt een verschuiving plaats van bescherming van het individu naar bescherming van religie. De resolutie maakt de weg vrij om zowel de vrijheid van meningsuiting als de vrijheid van godsdienst en levensbeschouwing te beperken. Het Humanistisch Verbond, de Humanistische Alliantie en 200 andere organisaties wereldwijd riepen op tegen de resolutie te stemmen.

De resolutie ‘Combating Defamation of Religion’ werd ingediend door Pakistan namens het OIC, een samenwerkingsverband van ruim 50 islamitische landen. De resolutie gaat feitelijk alleen over de islam.
‘Defamation’ (smaad, belastering) wordt in internationale en nationale wetgeving gebruikt als ‘smaad’ van de goede naam en reputatie van personen. De toepassing op religie is een unicum in staande nationale of internationale wetgeving. Hoewel de resolutie niet bindend is, kan er wel een beroep op worden gedaan.
Onder ‘defamation’ wordt onder meer verstaan:

• negatieve beeldvorming over de islam in diverse media, (class="MsoNormal")
• bekritiseren van ‘heilige’ personen en religieuze symbolen en
• het leggen van een onterechte verbinding tussen de islam en terrorisme.

Mensen de mond snoeren met verwijzing naar mensenrechten

Het Humanistisch Verbond laat vandaag in een persbericht weten dat belediging van religies geen mensenrechten-schending is en dat ook nooit moet worden. Mensenrechten horen toe aan individuen, niet aan religies, ideeën of ideologieën. ‘We moeten niet toestaan dat mensen de mond wordt gesnoerd met een verwijzing naar mensenrechten. Die kans is levensgroot als de VN-Mensenrechtenraad op deze manier doorgaat,’ aldus Rein Zunderdorp, voorzitter van het Humanistisch Verbond. ‘De aangenomen resolutie dreigt niet alleen de vrijheid van meningsuiting in te perken, maar ook de vrijheid van religie. Want een vrijzinnige interpretatie van de islam, zou zomaar onder ‘smaad’ kunnen gaan vallen. Het is volstrekt onduidelijk wie bepaalt wat smaad is, en wanneer een uitspraak onder smaad valt.’

Kritische individuen het zwijgen opleggen

Met deze resolutie lijken de OIC- landen vooral geïnstitutionaliseerde religies in ‘bescherming’ te willen nemen ten koste van individuele vrijheden. Hiermee worden een open, kritisch debat en afwijkende meningen onmogelijk gemaakt. Wetten die belastering van religie tegengaan, worden in de OIC-landen gebruikt om minderheidsgroeperingen, kritische individuen, journalisten en mensenrechtenactivisten het zwijgen op te leggen.
Een groeiend aantal organisaties wereldwijd vindt het zorgelijk dat individuele vrijheden op deze manier onder druk komen te staan, dat mensenrechten uit hun verband worden getrokken en van toepassing zijn verklaard op religies. Ruim 200 organisaties, waaronder islamitische, riepen met een verklaring op de resolutie af te wijzen. Met 23 stemmen voor, 11 tegen en 13 onthoudingen werd de resolutie echter op 26 maart aangenomen.

Meer informatie

Het stemgedrag van de landen was als volgt:
23 landen stemden voor: Angola, Azerbaijan, Bahrain, Bangladesh, Bolivia, Cameroon, China, Cuba, Djibouti, Egypt, Gabon, Indonesia, Jordan, Malaysia, Nicaragua, Nigeria, Pakistan, Philippines, Qatar, Russian Federation, Saudi Arabia, Senegal, and South Africa.
Elf landen, waaronder Nederland stemde tegen: Canada, Chile, France, Germany, Italy, Netherlands, Slovakia, Slovenia, Switzerland, Ukraine, and United Kingdom.
Er waren 13 onthoudingen: Argentina, Bosnia and Herzegovina, Brazil, Burkina Faso, Ghana, India, Japan, Madagascar, Mauritius, Mexico, Republic of Korea, Uruguay, and Zambia.

De International Humanist and Ethical Union (IHEU) stelde het statement op in samenwerking met ‘Freedom House’, ‘UN Watch’ en het ‘Becket Fund for Religious Liberty’.

In 2008 verscheen er een artikel in dagblad Trouw waarin de filosoof Austin Dacey trefzeker en kritisch zijn ervaringen beschrijft van een zitting van de VN-Mensenrechtenraad. Op deze website werd er ook aandacht besteed aan het bezoek van Dacey aan Nederland. Lees verder het dossier mensenrechten als u meer wilt weten over het belang dat het Humanistisch Verbond hecht aan mensenrechten.

Gepubliceerd: 1-04-2009