veertig jaar HVO en een zonnige toekomst

Vanaf midden jaren ´60 vroegen steeds meer ouders van openbare basisscholen naar een alternatieve vorm van levensbeschouwelijke vorming naast het godsdienstige vormingsonderwijs. Het Humanistisch Verbond, als niet-godsdienstige levensbeschouwelijke vereniging, pakte deze vraag op. Daarmee was het humanistisch vormingsonderwijs (HVO) geboren. Docent Ibeline Polak beschreef de geschiedenis.

Polak is samen met Kim Dusch samensteller van een boekje dat 21 september wordt uitgereikt aan alle deelnemers van de studiedag ´Zin in Kunst´ over kunstzinnige vorming in humanistisch perspectief. Een paar hoofdstukken daarin gaan over het 40-jarig bestaan van HVO.
'Ik werd tijdens het schrijven van het boekje vooral geraakt door het doorzettingsvermogen van de mensen die het in vak zitten. Het plezier en het idealisme dat men beleeft en uitstraalt. En dat kan ook niet zonder alle bijdragen van vrijwilligers die de HVO-docenten ondersteunen op scholen.
In hvo-lessen worden jonge mensen begeleid bij het ontwikkelen van een eigen waardebesef en een eigen levensovertuiging door hen op een kritische en creatieve manier te leren omgaan met vragen over normen, waarden en levensovertuiging.  

Zonnige toekomst

De laatste ontwikkelingen in geschiedenis van HVO zijn misschien wel de belangrijkste. In 2008 werd bereikt dat de rijksoverheid na jaren strijd besloten heeft te investeren in Godsdienstig en Humanistisch vormingsonderwijs (GVO en HVO) op openbare basisscholen door extra geld voor scholing en organisatie beschikbaar te stellen. Door dit besluit worden de betrokken docenten na jaren van strijd eindelijk als volwaardige leraren betaald. Hierdoor kan de kwaliteit van HVO verder toenemen.
Uit een nieuwsbericht van CBBO blijkt dat het eerste schooljaar met de nieuwe financiering voor GVO en HVO goed van start is gegaan. Er zijn meer dan 4000 groepen gekoppeld aan docenten, de salarissen zijn betaald en alle aanvragen voor docenten konden gehonoreerd worden. Het HVO gaat dus een zonnige toekomst tegemoet, waarbij er zelf een risico is dat er straks te weinig HVO-leerkrachten beschikbaar zijn, zoals blijkt uit het bericht op human.nl.

Doorbraakjaar 1998

Dat is wel eens anders geweest en dat heeft Polak zelf ervaren. ´We waren in de jaren in 2003 in Noord-Kenemmerland nog met 16 docenten, dat zijn er nu nog vijf.
2009 is echt een doorbraakjaar, want een situatie van krimp is een situatie van groei geworden. Maar er zijn meer doorbraakjaren. In het boekje noemt Polak er vier. Zelf vind ik 1998 ook een zeer belangrijk jaar, omdat door de samenwerking met APS er onderwijskundig en in de kwaliteit van de leerkrachten een grote slag is gemaakt. Daardoor zijn we sterk geprofessionaliseerd. Polak denkt dat er nog meer groei mogelijk is, want ouders zijn niet altijd op de hoogte zijn van wat HVO is.
'Ik merk dat als ik dat vertel, ouders vaak direct enthousiast zijn. We verzorgen nu al voor 30.000 kinderen HVO, wie weet hoeveel dat er over tien jaar zijn.'

Illustratie Kim Dusch

Meer informatie

Lees het interview met Jan Beijer op onze site. Op www.human.nl vindt u ook informatie, zoals in de serie videomonologen 'Een klas apart' Lees ook ons dossier over humanisme en opvoeden.

Gepubliceerd:19-09-2009