Zoeken
Dossier op human 
Teksten en interviews over levenskunst
Het doel van levenskunst is een goed en mooi leven, een leven gebaseerd op waarden en idealen met een aantrekkelijke en authentieke stijl. Maar wat kun je daar onder verstaan? Welke filosofische wortels heeft levenskunst en wat zijn de morele consequenties daarvan? U vindt hier teksten over levenskunst (columns, artikelen en interviews) van onder meer Joep Dohmen, Ruut Veenhoven en Van Praagprijs-winnaar (voor levenskunst) Karin Spaink.
29 juli: Jezelf leren kennen en zo beter mens worden: artikel Arjan Meutgeert
'Je moet op pad, de wereld in en beproevingen ondergaan. Om te komen tot meer inzicht in jezelf en de medemens. En om zo 'beter mens' te worden.' Dat is één van de conclusies van Arjan Meutgeert in zijn artikel over levenskunst. Zijn leidraad is de klassieke spreuk 'Ken Uzelve'. Arjan gaat onder meer te rade bij de grote filosofen uit de Oudheid, Descartes en Nietzsche. Maar ook Foucault, Kunneman en Dohmen geven inspiratie. Lees verder
27 juli: Interview Mirre Bots met Joep Dohmen
Joep Dohmen, hoogleraar ethiek aan de Universiteit van Humanistiek, schreef onlangs een zeer leesbaar boek over levenskunst. Al eerder hield hij zich met levenskunst bezig, als een manier van leven waarbij de mens zelf zijn leven ter hand neemt en bepaalde deugden en waarden beoefent. Als tegenwicht voor de al te grote ‘vrijheid-blijheid’ die onze tijd zo kenmerkt.
Fragment: 'Het humanisme zou naar mijn idee juist de ‘contradeugden’ uit moeten dragen en daarmee bedoel ik de deugden die haaks staan op wat de commercie en het marktdenken ons steeds voorhouden. Ik denk dan aan bescheidenheid, vreugde, geduld, zorgzaamheid, een zekere traagheid, humor en ja, misschien ook wel ernst.' Lees verder
Dit artikel is ook in HUMUS, nummer 3 september 2009 gepubliceerd.
18 juni: Interview met Joep Dohmen naar aanleiding van zijn oratie
Joep Dohmen sprak op 17 juni 2009 zijn oratie uit: 'Een pleidooi voor een nieuwe publieke moraal'. Daarmee aanvaardde hij het ambt van hoogleraar Wijsgerige en Praktijkgerichte Ethiek aan de Universiteit voor Humanistiek. Hij propageert een nieuwe verbinding tussen zelfontplooiing en menslievendheid. 'Onze tijd heeft mensen nodig die geoefend zijn, die weten wat ze waard zijn en die een betere wereld achterlaten'. Lees verder
Interview met Joep Dohmen in Intermediair (april 2007)
Filosoof Joep Dohmen: Levenskunst zou een schoolvak moeten zijn
In dit interview gaat Dohmen in op zijn boek over levenskunst Tegen de onverschilligheid: een pleidooi voor levenkunst. Dohmen ziet de markt als de nieuwe god. "De antwoorden op de vraag wat ertoe doet of hoe je ertoe doet, worden steeds vaker gegeven door de markt. We zitten in een proces van commodificatie, van vermarkting, waarbij allerlei waardevolle zaken die eerst niet te koop waren, voor geld te krijgen zijn. Of het nu gaat over vrije tijd, seksualiteit, lichamelijkheid, rust, werken, geluk: het wordt gecoverd door de markt. Je manier van uitrusten, de manier waarop je je seksualiteit beleeft, hoe je gelukkig wordt; alles is product geworden. Als je maar goed op de markt aanplugt, de goede vakantie boekt en de goede schoenen koopt, is het leven oké." "
Volgens Dohmen willen we dat ons leven aangenaam is maar ook betekenis heeft. En die betekenis ontlenen we aan ons succes.
"Want als we succesvol zijn, zijn we iemand. We leven in een Idols-cultuur. We zijn pas iemand als we beter zijn dan een ander, de beste zijn, als anderen voor ons applaudisseren. Dat vinden we erkenning. We streven naar succes en genot, terwijl we eigenlijk wel weten dat het om echt geluk gaat."
Dohmens boek is een oproep om te erkennen dat we niet automatisch weten hoe we moeten leven, dat leven een zoektocht is en dat die weg levenskunst heet. Daarbij is zelfkennis van belang.
"Je moet weten wat voor jou echt van belang is. We denken namelijk dat we allemaal reuze authentiek en autonoom zijn, maar in feite laten we ons sterk meeslepen door het succesdenken, de carrièredrang en de markt die de plicht tot geluk predikt. En voor zelfkennis is aandacht en tijd nodig. Pas dan kom je tot introspectie over je mate van vrijheid en de kwaliteit van je leven."
Ruut Veenhoven over levenskunst in Tijdschrift voor Humanistiek
Het begrip levenskunst heeft twee varianten: een moralistische en in een hedonistische. In het eerste geval gaat het om 'verantwoord' leven, in het tweede geval om 'prettig' leven. De moralistische variant heeft in het georganiseerd humanisme vanouds een grotere plaats dan de hedonistische. Deze bijdrage bepleit grotere aandacht voor de kunst om van het leven wat leuks te maken.
Column en interview Karin Spaink naar aanleiding van Van Praagprijs
De feestelijke Van Praagprijs-bundel met alle teksten, het juryrapport, een interview met Karin Spaink en nog veel meer.
Gepubliceerd:23-03-2009