Het webdossier 'een waardig levenseinde' bespreekt aan de hand van elf thema's humanistische perspectieven op een zelfgekozen levenseinde:
Direct naar een PDF met de gehele tekst van het webdossier 'een waardig levenseinde'
Het Humanistisch Verbond wil bijdragen aan de discussie over alle aspecten van een waardig levenseinde. Het webdossier 'Een waardig levenseinde' biedt daartoe informatie over thema's, kwesties, wettelijke bepalingen en de positie van het Humanistisch Verbond.
19 mei: 'De regering kan niet over ons levenseinde beslissen'
Legalisatie van stervenshulp aan ouderen die hun leven voltooid achten. Dat is het doel van het burgerinitiatief 'Uit Vrije Wil'. Om dit doel te bereiken verzamelde de initiatiefgroep 116.871 handtekeningen. Lees verder
Ontwijk discussie over zelfbeschikkingsrecht niet
Anne-Mei The en Hans Wansink suggereren in De Volkskrant (20-03) dat een zelfgekozen levenseinde rechtsreeks voortvloeit uit de angst voor de dood. Enno Nuy,voorzitter van humanistische stichting De Einder, is het daar niet mee eens. Lees verder
19 april: Het belang van een 'levenstestament'
'Vrij leven is vrij sterven', dat is het credo van Gerard Schellekens, voorzitter van de Stichting Vrijwillig Leven. Schellekens is een groot voorstander van het instellen van een zgn. Levenstestament. Lees verder op magikdood.nl
2 maart: Een klassieke visie op zelfbeschikking
Euthanasie bij ziekte wordt beschouwd als moreel slecht. Hoe anders is de stoïcijnse visie op zelfdoding. Isabelle Buhre onderzoekt deze in een essay op www.liberales.be. Ze doet aan de hand van brieven van de Seneca. Lees verder
21 januari: Start het debat over niet-medische route bij euthanasie
'Voor ik het vergeet...' is een debatreeks over dementie en het zelfgewilde levenseinde. Op 19 januari vond er een debat plaats in Maastricht.Lees verder
15 januari: Euthanasiedebat moet zorgvuldig gevoerd worden
De publieke omroep zendt veel documentaires uit over euthanasie. Wubby Luyendijk ziet daar vooral een gevaar in, blijkt uit een artikel in nrc.next van 12 januari. Lees verder
13 januari: 'Ondraaglijk lijden' is geen goed criterium
Euthanasie bij dementie, dat mag niet volgens de wet. Dat idee leeft zowel bij artsen als patiënten. Daardoor wordt hulp bij zelfdoding bij beginnende dementie bijna niet verleend. Lees verder
26 december : Publieksdebat 'Voor ik het vergeet...' in Nijmegen
Naar aanleiding van de film 'Voor ik het vergeet...' organiseerden het Humanistisch Verbond, de NVVE en Stichting De Einder op 19 december in Nijmegen een debat over het zelfgewilde levenseinde bij dementie.Lees verder
7 december : Els Borst staat achter invoering euthanasiewet 'Els Borst: euthansiewet te snel ingevoerd', dat kopte het NRC op 28 november. De oud-minister van VWS zou dat beweerd hebben in het boek 'Verlossers naast God' van Anne-Mei The. Lees verder
23 november: Over leven en dood: Plan A en Plan B
De website van de NVVE verstrekt informatie over middelen voor zelfdoding. Critici van de site benadrukken dat depressieve mensen vaak tijdelijk een doodswens hebben; achteraf zijn ze blij nog te leven.[Lees
23 november: Publieksdebat 'Voor ik het vergeet...' in Amsterdam
Naar aanleiding van NCRV-Dokument 'Voor ik het vergeet...' organiseerden het Humanistisch Verbond en de NVVE in samenwerking met Stichting De Einder op 18 november een publieksdebat in Amsterdam. Lees verder
12 november: Website NVVE over zelfdoding is een goed initiatief
Op de website van de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE) wordt sinds 12 november stap voor stap uitgelegd hoe mensen een einde aan hun leven kunnen maken. Het HV staat hier achter. Lees verder
28 oktober: Publieksdebat 'Voor ik het vergeet...' in Utrecht
Naar aanleiding van 'Voor ik het vergeet...' organiseerde het Humanistisch Verbond en de NVVE in samenwerking met Stichting De Einder op 19 oktober 2009 een publieksdebat. Lees verder
29 juni: Dicht lacunes in de euthanasiewet
'Het is de hoogste tijd om de lacunes in de euthanasiewet te dichten', zegt voorzitter Rein Zunderdorp van het Humanistisch Verbond in een interview in de Staatscourant van 17 juni.'Want zoals de wet er nu ligt, kan een arts een van hem afhankelijke hulpvrager zonder pardon in de kou laten staan.' Lees verder in het interview (pdf)
29 mei: Euthanasiewet is achterhaald
De voorzitter van Stichting Vrijwillig Leven (SVL) Gerard Schellekens is vanmiddag veroordeeld tot tien maanden cel voor het geven van hulp bij zelfdoding. De zaak Schellekens toont aan dat het zelfbeschikkingsrecht in de Euthanasiewet geen ruimte krijgt. Lees verder
28 mei: 'Mag ik dood' brengt debat op gang
Dat chronisch psychiatrisch patiënten met een doodswens geen hulp krijgen van psychiaters. Dat is de problematiek die de film 'Mag ik dood' aan de kaak stelt. Bijna een jaar geleden ging de film in première. Een bewogen jaar, met veel debat en goede resultaten. Lees verder
26 mei: Ton Vink verwacht meer focus op belang van zelfbeschikking
De discussie zal op scherp worden gesteld door meer focus op het belang van zelfbeschikking. Dat verwacht counselor Ton Vink nadat op 29 mei uitspraak wordt gedaan in de zaak tegen Gerard Schellekens. Lees verder
15 mei: Wetgever moet lacune in Euthanasiewet dichten
Neem het recht op zelfbeschikking bij een waardig levenseinde in de wet op. Deze oproep doet het Humanstisch Verbond vandaag in een persbericht naar aanleiding van het proces dat op 12 en 13 mei werd gevoerd proces tegen Stichting Vrijwillig Leven (SVL) en haar voorzitter Gerard Schellekens. Deze stonden voor de rechter vanwege hulp bij zelfdoding. De gebeurtenissen die tot het proces leidden zijn een gevolg van falende wetgeving, meent het Humanistisch Verbond. Lees verder
11 mei: SVL staat terecht voor hulp bij zelfdoding
Op dinsdag 12 mei en 13 mei vindt in Almelo een proces plaats tegen Stichting Vrijwillig Leven (SVL) en Gerard Schellekens, de voorzitter van SVL. Schellekens wordt hulp bij zelfdoding ten laste gelegd, een overtreding van art. 294 uit het Wetboek van Strafrecht. Binnen de Euthanasiewet mogen alleen artsen, onder strikte voorwaarden, hulp bij zelfdoding geven. Het Humanistisch Verbond deelt de mening van SVL dat mensen zelf moeten kunnen beschikken over hun levenseinde als legale hulp ontbreekt.Lees verder
16 april: Recht op zelfbeschikking blijft het grote struikelblok
Waarom is de doodswens van chronisch psychiatrisch patiënten zo moeilijk bespreekbaar en hoe kunnen we dat doorbreken? Dat waren op woensdagavond 14 april de vragen waar panel en zaal zich over bogen na de vertoning van de documentaire 'Mag ik dood' in Cinebergen te Bergen. Deze bijeenkomst was georganiseerd door de afdeling Alkmaar van het Humanistisch Verbond. Het gesprek moet bij de patiënt beginnen. Wat vindt hij van de kwaliteit van leven. Lees verder
7 april: Hulp bij doodswens bij psychiaters op de agenda
In de film 'Mag ik dood' wordt het gebrek aan hulp aan chronisch psychiatrische patiënten met een doodswens aan de kaak gesteld. Uit de film blijkt dat psychiaters daar bijna nooit op ingaan. Bijna een jaar na de film tonen psychiaters meer aandacht voor het thema. De Nederlandse Vereniging van Psychiaters (NVvP) heeft haar richtlijn voor hulp bij zelfdoding na jaren weer openbaar gemaakt. Lees verder
1 april: De basishouding moet zelfbeschikking zijn
Psychiaters en geestelijk verzorgers beter informeren en opleiden, meer voorlichting geven aan artsen en burgers, maar bovenal het zelfbeschikkingsrecht van het individu centraal blijven stellen. Dat waren de oplossingen die geopperd werden tijdens het minisymposium in Haarlem over het gebrek aan hulp bij een doodswens van chronisch psychiatrische patiënten.Lees verder
8 januari: Stem op Voor ik het vergeet...'!
Op vrijdag 9 januari wordt Voor ik het vergeet... herhaald op televisie. De film vertelt het verhaal van Paul van Eerde, iemand met dementie die het einde van deze ziekte niet wilde meemaken. De kijker krijgt inzicht in het proces dat het gezin Van Eerde doormaakt om Paul op een menswaardige manier te laten sterven. De documentaire van Nan Rosens is genomineerd voor de beste NCRV Dokument van 2008 en is onder meer in opdracht van het Humanistisch Verbond gemaakt. Stem op deze film. Lees verder
17 december: Mag ik dood vertoond op Open Mind festivalOp zaterdag 13 december werd op het Open Mind festival van het Fonds Psychische Gezondheid de film Mag ik dood vertoond. Ongeveer honderd belangstellenden bekeken de documentaire. Voorzitter Rein Zunderdorp leidde de film in en benadrukte dat het thema hulp bij zelfdoding door het Humanistisch Verbond met een 'open mind' op de publieke agenda is gezet. 'Lees verder
2 december: NVVE opent weblog waardig sterven Met de nota Perspectieven op waardig sterven vraagt de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE) aandacht voor het zelfgewilde levenseinde van dementerenden, chronisch psychiatrische patiënten en mensen die hun leven voltooid achten. Samen met het Humanistisch Verbond zet de NVVE zich in voor een waardig levenseinde voor deze drie groepen. Om u op de hoogte te houden van de nieuwste ontwikkelingen is vorige week de weblog www.waardigsterven.nl geopend. Lees verder
20 november: Meerderheid Nederlanders voor meer zelfbeschikkingsrecht bij levensbeëindigingHet debat over hulp bij zelfdoding richt zich te eenzijdig op de rol van artsen. De belangrijkste vraag is echter: mag een wilsbekwame volwassene zelf over zijn levenseinde beslissen? Ja, zegt een overgrote meerderheid (82 %) van de Nederlandse bevolking. Dat blijkt uit een onderzoek van Maurice de Hond naar aanleiding van de NCRV Documentaire Voor ik het Vergeet. De film is onder meer in opdracht van het Humanistisch Verbond gemaakt. Lees verder
14 november: Drie vragen op leven en doodDe discussie over zelfbeschikking over het levenseinde blijft woeden. Het is geen toeval dat het Humanistisch Verbond hierin zon prominente rol speelt, zegt Rein Zunderdorp in zijn weblog. Er zijn namelijk drie vragen waarop het humanisme een visie heeft, die door zeer veel mensen gedeeld wordt. De drie vragen zijn: Wie beslist? Hoe wordt er beslist? Wat wordt er beslist? Het humanistisch pleidooi voor zelfbeschikking wordt wel eens uitgelegd als een keus voor de dood'. Dat is onjuist en onlogisch, want zelfbeschikking kan juist ook een keuze voor het leven zijn. Lees verder
12 november: De rol van artsen staat ter discussie in debat 'Voor ik het vergeet' Waarom krijgen mensen met beginnende dementie die een doodswens hebben geen goede hulp? Dat was de centrale vraag van het debat 'Voor ik het vergeet' in de Rode Hoed. Aanleiding was de gelijknamige film die 10 november werd uitgezonden. Er werd gediscussieerd over de toepassing van de wet en de rol van artsen. Namens het Humanistisch Verbond nam voorzitter Rein Zunderdorp deel aan het debat. 'Artsen moeten een draai maken'. Lees verder
12 november: Zunderdorp en Sutorius vragen respect voor keuzes over leven en sterven Hulp bij een zelfgekozen dood bij dementie blijft omstreden. De voorzitters van het Humanistisch Verbond Rein Zunderdorp en Eugène Sutorius (Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde) pleiten in het dagblad Trouw voor meer vroegdiagnostiek en vragen aandacht voor de rol van artsen en casemanagers. Ethicus Theo Boer wil dat morele dilemmas van artsen en de samenleving aan de orde komen. Vanavond vindt er een debat plaats over dit onderwerp in de Rode Hoed. Lees verder
7 november: Waarom zou een mens moeten lijden? Hulp bij een zelfgekozen dood blijft omstreden, ondanks dat het wettelijk is toegestaan. Dat geldt voor chronisch psychiatrische patiënten, maar het is ook van toepassing op hen die lijden aan (beginnende) dementie. Paul van Eerde was zo iemand. Hij is de hoofdpersoon in de film 'Voor ik het vergeet...'. Marjan van Eerde, de weduwe van Paul, werd donderag 6 november geïnterviewd bij het tv-programma Pauw & Witteman over het zelfgekozen levenseinde van haar man. Waarom zou een mens moeten lijden? Lees verder
4 november: Je staat er alleen voor in Nederland als je hulp vraagt Hulp bij een zelfgekozen dood blijft omstreden, ondanks dat het wettelijk is toegestaan. Dat geldt voor chronisch psychiatrische patiënten, zoals bleek uit de film 'Mag ik dood'. Maar het is ook van toepassing op hen die lijden aan (beginnende) dementie. Paul van Eerde was zo iemand. Hij is hoofdpersoon in de film 'Voor ik het vergeet...' Het Humanistisch Verbond praat met Pauls zoon Govert over de keuze van zijn vader en de hulp die hij niet kreeg: Je staat er alleen voor in Nederland als je hulp vraagt.Lees verder
31 oktober: Grotere rol humanistisch geestelijke verzorger gewenstHulp bij een zelfgekozen dood is geen medisch, maar een existentieel vraagstuk, zegt Ben Elkerbout. Elkerbout heeft namens het Humanistisch Verbond zitting in de Werkgroep dementie van de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE).
Het ex-bestuurslid van het Humanistisch Verbond meent dat er een grotere rol gewenst is voor geestelijk verzorgers bij de begeleiding van mensen met dementie. Zij zouden bijvoorbeeld casemanagers en vertrouwenspersonen kunnen worden. Lees verder
23 oktober: 'Nu nog zijn het onze ouders, straks zijn wij het Hulp bij een zelfgekozen dood blijft omstreden, ook als het wettelijk is toegestaan. Dat geldt niet alleen voor chronisch psychiatrische patiënten, maar tevens voor hen die lijden aan (beginnende) dementie. Ook zij staan er vaak alleen voor, zoals blijkt uit de film 'Voor ik het vergeet...' van filmmaakster Nan Rosens. Nu nog zijn het onze ouders, straks zijn wij het, zegt Rosens in een interview op deze website. Lees verder
24 september: HGV'er nog niet klaar voor grotere rol bij een zelfgekozen doodHumanistisch geestelijk verzorgers (HGV'ers) willen een grotere rol spelen bij de begeleiding van mensen met een doodswens. Zij kunnen die nieuwe rol echter pas goed vervullen als de profilering van het beroep, de deskundigheid en communicatie met andere beroepsgroepen verbeterd zijn. Daarnaast is er grote behoefte aan aan uitwisseling van casuïstiek. Dat blijkt uit een onderzoek van Meggie van den Bogaard in opdracht van het Humanistisch Verbond. Lees verder
16 september: Psychiaters kunnen verzoek om hulp bij zelfdoding nog steeds negerenPsychiaters hebben de verantwoordelijkheid in te gaan op een verzoek om hulp bij zelfdoding van chronisch psychiatrische patiënten. Dat zegt staatssecretaris Jet Bussemaker van VWS in antwoord op kamervragen die na de film 'Mag ik dood' zijn gesteld.
Bussemaker vindt echter ook dat ieder verzoek om hulp bij zelfdoding in eerste plaats moet worden opgevat als een vraag om levenshulp. Dit geeft psychiaters juist meer ruimte verzoeken om stervenshulp te negeren. Lees verder
29 augustus : 'Mag ik dood' brengt debat over doodswens op gangChronisch psychiatrisch patiënten die bij het uiten van een doodswens tegen een muur oplopen bij psychiaters en artsen. Onbegrip en verdriet bij nabestaanden als een patiënt er in slaagt toch een einde aan het leven te maken. Dat is de indruk die bij velen beklijft nadat ze de film 'Mag ik dood' zien. Film en debat waren bedoeld om de problematiek rond chronisch psychiatrisch patiënten met een doodswens op de maatschappelijk agenda te krijgen. Dat is gelukt, blijkt uit de vele reacties. Lees verder
21 augustus : Humanistisch Verbond en NVVE werken samen voor waardig levenseindeZowel het Humanistisch Verbond (HV) als de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig levenseinde ( NVVE) maken zich sterk voor het wettelijk recht op hulp bij een zelfgekozen levenseinde. Beide organisaties willen dat dit recht erkend wordt bij psychisch lijden van bv. chronisch psychiatrische patiënten. Daarom wordt er steeds intensiever samengewerkt. Zo werd er een gezamenlijk opiniestuk geschreven in 'De Volkskrant'. Ook hebben HV-leden zitting in verschillende werkgroepen van de NVVE. Lees verder
24 juni: Opnieuw discussie over de rol van psychiaters bij de tweede publieksvertoning van 'Mag ik dood'Op 21 juni, Wereldhumanismedag, vond opnieuw een publieksvertoning met debat plaats naar aanleiding van de documentaire Mag ik dood. De deskundigen komen in debat met het publiek tot de conclusie dat psychiaters een belangrijke rol spelen bij de menswaardigheid van het zelfgekozen levenseinde van psychiatrische patiënten.
13 juni: D'66 schaart zich achter Kamervragen naar aanleiding van 'Mag ik dood'Fatma Koser Kaya, Tweede Kamer-lid voor D'66 en woordvoerdster op het gebied van een Vrijwillig Levenseinde, schaart zich na het zien van de documentaire 'Mag ik Dood' achter de Kamervragen van collega's Halsema en Gill'ard. 'De psychiaters zijn aan zet, zij zullen hun verantwoordelijkheid moeten nemen', zegt Koser Kaya in een interview op deze website.
5 juni 2008: Kamervragen over documentaire Mag ik doodFemke Halsema (GroenLinks) en Chantal Gill'ard (PvdA) hebben staatssecretaris Bussemaker Kamervragen gesteld naar aanleiding van de documentaire Mag ik dood, die het Humanistisch Verbond maakte in samenwerking met humanistische omroep HUMAN. De Tweede Kamer-leden pleiten onder andere voor een onderzoek naar de rol van psychiaters bij euthanasieverzoeken van chronisch psychische patiënten.
31 mei 2008: Psychiaters aan zet in debat over hulp bij zelfdodingDe euthanasiewet biedt voldoende ruimte voor hulp bij uitzichtloos psychisch lijden, maar de psychiaters zijn terughoudend en lijden aan twijfel. Aan hen om de volgende stap te zetten in het doorbreken van het taboe op hulp bij zelfdoding aan patiënten met chronisch psychische klachten. Dat is de belangrijkste conclusie na de première van de documentaire Mag ik dood en het daaropvolgende paneldebat op 29 mei 2008.
28 mei 2008: Laten wij niet anderen het leven als verplichting opleggen: interview met Eveline van Dijck over haar documentaire Mag ik doodDe zelfmoord van haar zusje, die na jaren van psychisch lijden geen uitweg meer zag, vormde de aanleiding voor Eveline van Dijcks documentaire Mag ik dood. Laten wij niet vanuit onze eigen levensdrift en hoogmoed anderen het verder leven als verplichting opleggen, zegt de documentairemaakster in een interview op deze website.
24 mei 2008: Humanistisch Verbond en NVVE pleiten in Volkskrant voor hulp bij zelfdoding voor mensen die ernstig psychisch lijdenHet Humanistisch Verbond en de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde pleiten op 24 mei in de Volkskrant voor een wettelijk recht op hulp bij een zelfgekozen levenseinde voor mensen die ernstig psychisch lijden. Wie echt dood wil, beëindigt vroeg of laat toch het leven, schrijven Rein Zunderdorp en Rob Jonquière in hun oud/opinieartikel.
Laatste update van deze pagina: 24-06-2008